Vergi İncelemesinde Defter ve Belgelerin Sunulmaması

Ekim 9, 2020by Cemre Bingöl0

Vergi incelemesinde defter ve belgelerin sunulmaması, Vergi Usul Kanunu kapsamında hem idari hem de cezai yaptırım gerektiren bir fiil olarak değerlendirilmektedir.

Elektronik tebligatın Mevzuatımıza girmesi ve bir zorunluluk olarak düzenlenmesi ile, vergi dairesi tarafından gönderilen her türlü tebligat elektronik ortamda yapılmaktadır. Vergi incelemesi söz konusu olduğunda, incelemeye başlama yazıları da mükellefe e-tebliğ olmaktadır.

Mükellefler, sistem üzerinden gelen her tebligatı incelememeleri, hatta gelen tebligatların mevcut borçlarına ilişkin olduğunu düşünerek bazen hiç açmamaları nedeniyle, vergi inceleme yazısını da görmeleri mümkün olmamaktadır. E-tebligatlarını kontrol etmediği için yasal süreyi kaçıran mükellefler, defter ve belgelerini idareye süresi içerisinde ibraz etmeme fiili nedeniyle fahiş miktarda vergi cezası ödeme tehlikesiyle karşı karşıya kalmaktadır.

Vergi idaresi, mükellefin defter ve belgeleri sunmaması halinde; KDV indirimlerini kabul etmemekte ve böylece resen tarh işlemi yaparak;

  1. Tüm vergi indirimlerinin geçersiz sayılması nedeniyle doğan vergi farkı,
  2. Vergi farkının üç katı vergi zıyaı cezası
  3. Özel usulsüzlük cezası

tarh etmekte,

ayrıca mükellef hakkında defter ve belgeleri gizleme suçu nedeniyle Cumhuriyet Başsavcılığı nezdinde suç duyurusunda bulunmaktadır.

İnceleme sırasında vergi incelemesine yetkili kimselere defter ve belgelerin ibraz edilmemesi, gizleme suçu kapsamında değerlendirilmiş ve “defter ve belgeleri gizleme suçu” Vergi Usul Kanunu’nun 359. maddesinde düzenlenmiştir. Bu fiilin yaptırımı olarak 18 aydan 3 yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Ancak, somut olayın şartlarına göre, idarenin usul hükümlerine uymaması veya suç işleme kastı olmaması nedeniyle bu cezadan kurtulmak da mümkün olabilmektedir.

Vergi cezaları oldukça yüksek miktarda olmakta; kişinin ya da şirketin iflasına kadar ağır sonuçlar doğurabilmektedir. Bilindiği üzere, Şirket tüzel kişiliğinin ödenmeyen vergi borçlarından, öncelikle şirket tüzel kişiliği sorumlu olsa da; borcun şirketten tahsil imkanı olmadığı anlaşılırsa şirket ortaklarının şahsi sorumluluğu da gündeme gelebilmektedir. Bu nedenle, vergi cezalarının iptalini sağlamak kritik önem arz etmektedir.

Vergi incelemesinde defter ve belgelerin sunulmaması gerekçesiyle tarafınıza veya şirketinize vergi cezası kesildiyse; bilmeniz gerekir ki, bu konuda çaresiz değilsiniz.

Yerleşik Danıştay içtihatlarına göre, vergi hukukunda resen araştırma ilkesinin bulunması nedeniyle, defter ve belgeler süresinde sunulmamış olsa dahi; yargılama aşamasında mahkemeye sunulması mümkündür.

Böyle bir durumda, mahkeme, defter ve belgeler üzerinden yeniden vergi incelemesi yapılması için vergi idaresinin görüşünü isteyecektir. Hukuki durumunuz, yapılacak incelemeye göre yeniden belirlenecek ve kesilen cezaların bu şekilde iptali mümkün olacaktır.

Defter ve belgelerin süresinde sunulmaması halinde nasıl bir yol izlenmelidir?

Mükellef olarak defter ve belgeleri sunma süresini kaçırdıysanız, tarafınıza salınan vergi aslı ve vergi cezalarına karşı 30 gün içerisinde yetkili vergi mahkemesinde dava açabilirsiniz.

İlgili defter ve belgeleri mahkemeye sunmanız halinde, mahkeme, vergi idaresine bu belgeler hakkında görüş soracak ve buna göre hukuki değerlendirme yapılacak; böylece kesilen cezaların iptali gündeme gelebilecektir.

Defter ve Belgelerin Süresinde Sunulmamasına İlişkin Emsal Danıştay Kararları

Danıştay İçtihatları Birleştirme Kurulunun 08/02/2019 tarih ve E:2013/3, K:2019/1 Sayılı kararına göre, “(…)Belirtilen hukuksal nedenlerle, mücbir sebep olmaksızın defter ve belgelerini, incelemeye yetkili olan inceleme elemanlarına ibraz etmeyen katma değer vergisi mükellefleri adına yapılan cezalı tarhiyatlara karşı açılan davalarda; davacılar tarafından, vergilendirme dönemine ilişkin yasal defterler ve belgelerin mahkemeye sunulabileceğinin ileri sürülmesi halinde, bu defter ve belgeler davacıdan istenilip, defterlerdeki kayıtlar incelenip, bu kayıt ve belgeler hakkında davanın diğer tarafı olan vergi idaresinin görüşü ve saptamaları da alınarak yapılacak hukuki değerlendirmeye göre karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından…” bahisle, vergi incelemesi esnasında sunulmayan belgelerin yargılama aşamasında sunulması halinde idare tarafından incelenerek yeniden hukuki değerlendirme yapılması gerekliliğine değinilmiştir.

Danıştay 9. Dairesinin E. 2019/114 K. 2020/1555 sayılı 9.3.2020 tarihli aynı doğrultudaki kararına göre; “Re’sen araştırma ilkesi ile vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelenin gerçek mahiyetinin esas olduğuna dair kural gereğince, davacı tarafından defterlerin temyiz dilekçesi ekinde ibraz edildiği görüldüğünden, Vergi Mahkemesince davacının ibraz ettiği defterlerden vergi idaresi de haberdar edilmek suretiyle, incelemenin yapılıp vergilendirmenin konusunu oluşturan katma değer vergisi indiriminin dayandığı faturalarda bu verginin ayrıca gösterilip gösterilmediği, belgelerin yasal defterlere usûlüne göre kaydedilip kaydedilmediği ve temsil ettiği hukukî muamelenin gerçek olup olmadığına ilişkin inceleme yapıldıktan sonra karar verilmesi gerekmektedir.” denilmektedir.

Vergi İncelemesinde Defter ve Belgelerin Sunulmaması hakkında aklınıza takılan soruları yorumlar kısmında sorabilir, İletişim Formu aracılığı ile ofisimizin alanında uzman vergi avukatı ile iletişime geçebilirsiniz.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

fifteen − 7 =

DANIŞMA HATTI

Kor Avukatlık ve Danışmanlık. Bu sitede bulunan bütün içerik, Türkiye Barolar Birliği’nin Meslek Kurallarına uygun şekilde tasarlanmış olup sadece bilgilendirme amaçlıdır.                             

Copyright © KorHukuk 2020